Wat betekent een verplichte AOV voor zelfstandigen in 2030?
Stel je voor: je zit achter je laptop, hebt je eigen onderneming en opeens… ben je arbeidsongeschikt. Het klinkt misschien ver weg, maar in 2030 zal het voor zelfstandigen bijna zeker verplicht worden om een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) af te sluiten. Het idee is dat iedereen die zelfstandig werkt, straks een vangnet krijgt als het misgaat. Maar ja, dat roept ook vragen op… Daarom schrijven we dit artikel. Want de plannen rond die verplichte AOV zijn nog in ontwikkeling, en je wilt weten waar je aan toe bent. Laten we samen de laatste stand van zaken bekijken, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.
Huidige stand van zaken rond de Wet BAZ
De wet die deze nieuwe regels mogelijk moet maken, heet de Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen, oftewel BAZ. Het wetsvoorstel ligt nog bij de politiek en ondergaat nog wijzigingen. Het is nog niet definitief, maar de bedoeling is dat de verplichte AOV voor zelfstandigen in de komende jaren wordt ingevoerd. Wat je nu moet weten: de politiek is het er over eens dat er iets moet gebeuren. Maar de details, zoals wanneer het precies ingaat en onder welke voorwaarden, worden nog uitgewerkt. Daardoor is het lastig om nu al concrete plannen te maken. Eén ding is wel zeker: je kunt je erop voorbereiden, want deze veranderingen staan op de planning.
Voor wie wordt de AOV vanaf 2030 verplicht?
De nieuwe regels zullen vermoedelijk vooral gelden voor zelfstandigen die op dit moment nog geen arbeidsongeschiktheidsverzekering hebben. Denk aan zzp’ers, IB-ondernemers en anderen zonder personeel. Maar er zijn ook uitzonderingen. Bijvoorbeeld: als je al een goede particuliere AOV hebt die aan bepaalde voorwaarden voldoet, kun je mogelijk vrijgesteld worden van de verplichte basis. Er wordt ook gekeken naar je inkomen en of dat onder bepaalde drempels blijft. Kort gezegd: voor de meeste geldt de verplichting als je geen passende verzekering hebt. Maar er is ruimte voor maatwerk en uitzonderingen, wat de situatie complexer maakt.
Wanneer gaat de verplichte AOV in en wanneer volgt de eerste uitkering?
De verwachting is dat de verplichting in 2026 of 2027 wordt ingevoerd, met mogelijk de eerste uitkeringen vanaf 2030. Maar zeker weten doen we dat niet. Het hangt af van de politieke besluiten en de uitvoeringsorganisaties zoals het UWV. Wat betekent dat voor jou? Als je al een AOV hebt, hoef je meestal niets te doen. Maar heb je nog geen verzekering, dan is het slim je alvast te oriënteren. Want zodra de regeling ingaat, kunnen de eerste uitkeringen worden uitbetaald nadat je een eigen risicoperiode hebt doorlopen – de periode waarin je zelf voor je inkomen moet zorgen.
Hoe hoog wordt de premie voor de verplichte AOV?
De premie wordt waarschijnlijk gebaseerd op je winst: ongeveer 5,4% van je winst, met een maximum van zo’n €171 per maand. Voor veel zzp’ers betekent dat ongeveer dat bedrag, afhankelijk van je inkomsten. Fijn: de premie is fiscaal aftrekbaar, waardoor je belastingvoordeel hebt. Maar let op: de precieze regels kunnen nog wijzigen, dus het is verstandig je te verdiepen in je eigen situatie.
Hoe werkt de uitkering uit de verplichte AOV?
De uitkering zal ongeveer 70% van je winst bedragen, met een maximum gekoppeld aan je minimumloon. Dit wordt uitbetaald tot je AOW-leeftijd, zodat je inkomen beschermd is bij arbeidsongeschiktheid. De duur van de uitkering hangt af van de regelgeving, maar meestal tot AOW-leeftijd. Let wel: de hoogte en voorwaarden kunnen nog worden aangepast, afhankelijk van politieke besluitvorming en parlementair overleg.
Opt-out: wanneer telt jouw particuliere AOV als vervanging?
Het is mogelijk om te kiezen voor een opt-out, dus je eigen verzekering. Daarvoor moet je wel aan bepaalde minimale voorwaarden voldoen, zoals een verzekering die minimaal de basis dekt en aan overheidsregels voldoet. Is dat verstandig? Misschien. Als je al een goede particuliere AOV hebt, kun je die mogelijk inzetten als vervanging. Maar het is belangrijk om goed te controleren of jouw polis voldoet aan de gestelde eisen.
Overgangsregeling en peildata: wat als je al een AOV hebt?
Als je al een AOV hebt afgesloten vóór de invoering van de nieuwe regels, komt er een overgangsregeling. Vaak mag je je bestaande polis behouden, maar er kunnen aanvullende eisen worden gesteld. Het is dus slim je polis te checken en te kijken of die nog aan de nieuwe voorwaarden voldoet. En als je al een AOV hebt, hoef je niet per se iets te veranderen. Maar het is verstandig je goed te laten informeren, zodat je niet voor verrassingen komt te staan zodra de nieuwe regels definitief zijn.
Scenario’s: je hebt nu geen AOV – wat betekent 2030 voor jou?
Als je nu geen AOV hebt, is het in 2030 belangrijk je te oriënteren. Want zonder verzekering loop je het risico dat je bij arbeidsongeschiktheid niet gedekt bent en zelf voor je inkomsten moet zorgen. Misschien is het nu nog niet urgent, maar dat verandert over een paar jaar. Het is slim nu alvast de opties te bekijken en te overwegen of je een particuliere AOV afsluit of wacht tot de verplichte regeling ingaat.
Scenario’s: je hebt al een AOV – moet je iets aanpassen?
Heb je al een AOV? Goede vraag. Het hangt ervan af of je polis voldoet aan de nieuwe eisen. Misschien moet je je verzekering aanpassen of upgraden, zodat je straks niet voor verrassingen komt te staan. Daarnaast is het verstandig te overwegen of je polis nog past bij je huidige situatie en of je het beste kunt wachten met aanpassen tot de nieuwe regelgeving duidelijk is.
Verplichte AOV versus particuliere AOV: belangrijkste verschillen
Het grote verschil? De verplichte AOV wordt door de overheid geregeld, met vaste voorwaarden en een vaste premie. Een particuliere AOV is maatwerk en kan beter aansluiten bij jouw situatie. Maar: de verplichte AOV biedt meer zekerheid en is makkelijker te regelen, terwijl een particuliere polis meer flexibiliteit geeft. Het is dus een afweging: zekerheid of maatwerk?
Hoe kun je je nu al voorbereiden op de AOV-plicht in 2030?
De beste tip? Begin nu met nadenken. Kijk of je bestaande verzekering voldoet, of sluit alvast een vrijwillige AOV af. Zo ben je voorbereid. En advies vragen aan een specialist kan je helpen te bepalen wat het beste is voor jou. Want, eerlijk gezegd, is het nooit verkeerd om nu al een beetje in de voorhoede te zitten. Zo voorkom je dat je straks in een lastige situatie terechtkomt.
