Wat is arbeidsongeschiktheid volgens de Nederlandse wet?
Wanneer je ooit ziek bent geweest, weet je dat het niet alleen om je ziekte zelf gaat. In Nederland wordt arbeidsongeschiktheid vooral vastgesteld op basis van het verlies aan verdienvermogen. Dat betekent dat je door je ziekte of beperking niet meer in staat bent om hetzelfde werk te doen als voorheen, waardoor je inkomen flink kan dalen. De definitie is duidelijk: je bent arbeidsongeschikt als je door ziekte niet meer ten minste 65% van je eerdere salaris kunt verdienen. Het gaat dus niet uitsluitend om de diagnose, maar vooral om wat je daadwerkelijk nog kunt verrichten op de arbeidsmarkt.
De rol van de arbeidsdeskundige bij arbeidsongeschiktheid
De arbeidsdeskundige speelt een belangrijke rol bij het vaststellen van jouw arbeidsongeschiktheid. Zij beoordelen niet alleen je medische situatie, maar vooral wat je nog wel zou kunnen doen. Dit doen ze door jouw situatie te vergelijken met het maatmanloon, dat het gemiddelde loon voor jouw functie in de markt vertegenwoordigt. De arbeidsdeskundige onderzoekt welke werkzaamheden passend voor je zijn, en helpt zo bij de weg naar re-integratie of uitkering. Kortom, deze professional vertaalt medische beperkingen naar praktische werkmogelijkheden.
Hoe verloopt een arbeidsdeskundige beoordeling bij het UWV?
Een beoordeling begint vaak met een gesprek. Daarna verzamelt de arbeidsdeskundige alle benodigde gegevens, zoals medische rapportages en je werkgeschiedenis. Samen bespreken ze welke werkzaamheden nog mogelijk zijn en of je op je huidige werkplek kunt blijven, of dat ander passend werk gezocht moet worden. Soms worden er arbeidsproeven of arbeidsdeskundig onderzoek gedaan. Het hele proces is bedoeld om een eerlijk beeld te krijgen van wat je nog kunt doen. Het is belangrijk om deze stap serieus te nemen, want de uitkomst heeft veel invloed.
Maatmanloon en verdiencapaciteit: zo berekent het UWV uw loonverlies
Het begrip ‘maatmanloon’ klinkt misschien technischer dan het is, maar het betekent gewoon het gemiddelde loon voor jouw vak of functie, gebaseerd op marktgegevens. Het UWV gebruikt dit om te bepalen wat je zou verdienen als je niet ziek was. Vervolgens wordt gekeken naar je resterende verdiencapaciteit, dat wil zeggen het werk dat je nog daadwerkelijk kunt doen. Het verschil tussen dat bedrag en je oude loon geeft weer hoeveel je bent verloren. Dit loonverlies is een belangrijke factor bij het vaststellen van je arbeidsongeschiktheidspercentage.
Uitleg arbeidsongeschiktheidspercentage en de 35%-grens
Het arbeidsongeschiktheidspercentage geeft aan hoe ernstig jouw beperking is. Het wordt gebaseerd op het verschil tussen je oude loon en wat je nog kunt verdienen. Als dat percentage 35% of hoger is, kom je mogelijk in aanmerking voor een WIA-uitkering. Deze grens bepaalt of je recht hebt op een inkomen bij langdurige ziekte. Hoe hoger je percentage, hoe groter de kans op een uitkering en hoe meer je mogelijk ontvangt.
Verschil tussen gedeeltelijk en volledig arbeidsongeschikt (WGA en IVA)
We maken onderscheid tussen gedeeltelijke en volledige arbeidsongeschiktheid. Bij WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten) gaat het meestal om mensen die nog voor minstens 35% arbeidsongeschikt zijn en deels kunnen werken. Bij IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten) ben je volledig arbeidsongeschikt en wordt er vaak uitgegaan van een percentage van 80% of meer. Beide vormen hebben andere regels en uitkeringsmogelijkheden, afhankelijk van jouw situatie.
Het is belangrijk te weten dat deze beoordeling niet alleen van invloed is op je uitkering, maar ook op je re-integratieverplichtingen en eventuele trajecten. De arbeidsdeskundige en verzekeringsarts werken nauw samen om tot een juiste beoordeling te komen.
Gevolgen van de arbeidsdeskundige beoordeling voor uw inkomen
De uitkomst van deze beoordeling heeft grote gevolgen. Hoe hoger je arbeidsongeschiktheidspercentage, des te groter de uitkering meestal wordt. Daarnaast bepaalt het ook welke werkzaamheden je nog mag of moet uitvoeren, en of je verplicht wordt om te re-integreren. Mocht je het niet eens zijn met de uitslag, dan kun je bezwaar maken. Het is dus belangrijk om te begrijpen wat de beoordeling inhoudt en welke rechten je hebt.
Arbeidsdeskundige beoordeling en de particuliere AOV
Als je een aanvullende arbeidsongeschiktheidsverzekering hebt, speelt de beoordeling door de arbeidsdeskundige ook een rol. Particuliere verzekeraars hanteren vaak andere criteria, maar de uitkomst van een UWV-beoordeling kan invloed hebben op je claims. Het is verstandig om je goed te informeren over de relatie tussen deze systemen. Wil je weten of jouw AOV nog uitkeert bij arbeidsbeperking? Bekijk dan eens onze tips over arbeidsongeschiktheid 80% dekking.
Bezwaar maken tegen een arbeidsdeskundige beoordeling
Ben je het niet eens met de uitkomst? Je hebt het recht om bezwaar te maken. Dit doe je binnen zes weken na de beoordeling. Het is verstandig om je bezwaar goed te onderbouwen, bijvoorbeeld met extra medische rapportages of verklaringen. Soms kan een nieuwe beoordeling uitkomst bieden, vooral als er veranderingen in je situatie zijn geweest of nieuwe medische inzichten beschikbaar zijn. Neem contact op met een specialist of jurist als je er niet uitkomt.
