AOV verplicht voor zzp: wat je moet weten

Is een AOV verplicht voor zzp?

Voor zelfstandigen zonder personeel (zzp) geldt in het algemeen: een arbeidsongeschiktheidsverzekering is niet automatisch wettelijk verplicht zoals bijvoorbeeld verzekeringen met een vaste verplichte categorie. In de praktijk kan er wél een verplichting ontstaan door contracten, bijvoorbeeld doordat een opdrachtgever of samenwerkingspartner als voorwaarde stelt dat je verzekerd bent. Daardoor kan de uitkomst verschillen per situatie.

Wanneer kan er toch “verplichting” ontstaan?

Er zijn grofweg twee manieren waarop het idee van verplichting ontstaat.

Contractuele eis Een opdrachtgever kan in een overeenkomst opnemen dat je een AOV afsluit of kunt aantonen dat je verzekerd bent. Dan gaat het om een afspraak tussen partijen: niet om een algemene wettelijke plicht.
Eigen risico inschatten in je onderneming Sommige zzp’ers nemen bewust een AOV om inkomensverlies bij arbeidsongeschiktheid te beperken. Dat is geen verplichting, maar een bedrijfskeuze. Het verschil met contractuele verplichting is dat je hier niet “moet” op basis van externe voorwaarden.

Wat de verzekering doet: werking en afbakening

Een AOV (arbeidsongeschiktheidsverzekering) is bedoeld om (een deel van) je inkomen te vervangen als je door ziekte of een ongeval arbeidsongeschikt raakt. De precieze werking hangt af van de voorwaarden, maar je kunt altijd dezelfde kernpunten controleren:

Definities: wanneer is iemand “arbeidsongeschikt” volgens de polis?
Beoordeling en mate: hoe wordt de mate van arbeidsongeschiktheid vastgesteld?
Wachttijd: vanaf wanneer start de uitkering nadat de arbeidsongeschiktheid is ontstaan?
Uitsluitingen en beperkingen: welke oorzaken of situaties leiden (mogelijk) niet tot uitkering?
Dekking en variant: geldt de verzekering voor jou in de hoedanigheid waarin je werkt (bijvoorbeeld jouw werkzaamheden als zzp’er), of zijn er beperkingen?

Omdat verzekeringsvoorwaarden per aanbieder en per polis kunnen verschillen, is het verstandig om de voorwaarden te lezen op de punten die bepalen of en wanneer er wordt uitgekeerd.

Controlepunten om te bepalen wat jij “moet” doen

Gebruik deze checklist om jouw situatie feitelijk te duiden, zonder aannames.

Check je contracten: staat er een bepaling over het hebben van een arbeidsongeschiktheidsverzekering (of een vergelijkbare eis)?
Identificeer je werkzaamheden: sluit de polisdekking aan op jouw activiteiten als zzp’er?
Vergelijk dekking op kernvoorwaarden: arbeidsongeschiktheidsdefinitie, wachttijd, mate van arbeidsongeschiktheid en uitsluitingen.
Vraag je af wat er wél gebeurt bij deels herstel: hoe wordt beoordeeld als je weer (gedeeltelijk) kunt werken?
Leg vast wat je controleert: noteer welke polisvoorwaarden je relevant vindt en hoe die jouw risico afdekken.

Als je een opdrachtgever hebt die een verzekering eist, is je belangrijkste stap dus niet “welke AOV is het beste”, maar “voldoet jouw verzekering aan de contractuele voorwaarden”. Daarvoor moet je precies kunnen onderbouwen wat je polis dekt en vanaf wanneer.